غم آزادگی

روزگاره يالوارما

2011-01-27T16:30:00.006+03:30

كؤنول وفاسيز اولان نازلی ياره يالوارما
نه اعتبار اونا، بی‌اعتباره يالوارما

داريخما ياخشی-يامان، روزگاريميز كئچه‌جك
بو بئش گون عؤمره گؤره، روزگاره يالوارما

"واحد"

ترجمه:
به يار عزيزی كه قلب بی‌وفايی دارد عاجزانه تقلا مكن
چرا كه اعتباری به او نيست و به شخص بی‌اعتبار نبايد تقلا كرد

بی‌حوصله مشو چرا كه روزگارمان، خوب يا بد، طی خواهد شد
پس به خاطر اين عمر پنج روزه، بيهوده به روزگار تقلا مكن

برای ايران و حيات وحش آن

2011-01-17T17:30:00.005+03:30

من بيزارم از در قفس بودن، در قفس مردن
بيزارترم اما از در قفس گذاشتن، در قفس كشتن؛
كاش واژه‌های قفس و كشتن هيچگاه معنا نداشت.

حق و باطل

2010-12-30T16:10:00.004+03:30

گؤز يومما گونشدن، نه‌قدر نوری سارالسا
سؤنمه‌ز ابدی هر گئجه‌نين، گوندوزی واردير

ظولمون توپی وار، قلعه‌سی وار، گول‌له‌سی واردير
حقين ده بوكولمه‌ز قولو، دؤنمه‌ز اوزو واردير

ترجمه:
روی از خورشيد برنتاب، هر چقدر هم نورش كم‌رمق شده باشد
چرا كه خاموش نمی‌شود و هميشه از پس هر شبی، سپيده و روشنايی از راه خواهد رسيد

هر چند لشكر ظلم دارای تمامی امكانات از توپ و تانك گرفته تا قلعه و استحكامات و تفنگ و گلوله است
اما لشكر حق هم دارای بازويی است كه ظالمان قادر به زمين زدن آن نيستند و هيچگاه نيز از ظلم‌ستيزی خود روی برنمی‌گرداند

دمی با حافظ (5)

2010-12-21T17:21:00.008+03:30

صحـبت حـکام ظلـمت شب یلداست
نور ز خورشـید خواه بـو کـه بـر آیــد

بگذرد اين روزگار تلخ‌تر از زهر
بار دگر روزگار چون شكر آيد

غفلت حافظ در این سراچه عجب نیست
هر که به میخانه رفت بیخبر آید

دمی با حافظ (4)

2010-11-16T12:04:00.002+03:30

در اين زمانه رفيقی كه خالی از خلل است
صُراحی می ناب و سفينه‌ی غزل است
جَريده رو كه گذرگاه عافيت تنگ است
پياله گير كه عمر عزيز بی‌بدل است

دمی با حافظ (3)

2010-11-16T11:52:00.004+03:30

به دُرد و صاف، تو را حكم نيست خوش در كِش
كه هر چه ساقی ما كرد عين الطاف است
ببُر ز خلق و چون عنقا قياس كار بگير
كه صيت گوشه‌نشينان ز قاف تا قاف است

دمی با حافظ (2)

2010-11-13T15:53:00.004+03:30

نيست در بازار عالم خوشدلی ور زانكه هست
شيوه رندیّ و خوش باشیّ عيّاران خوش است

از زبان سوسن آزاده‌ام آمد به گوش
كاندر اين دير كهن، كار سبكباران خوش است

دمی با حافظ (1)

2010-11-13T15:33:00.007+03:30

مجوی عيش خوش از دور باژگون سپهر
كه صاف اين سر خُم جمله دُردی‌آميز است

سپهر بر شده پرويزنی‌ست خون‌افشان
كه ريزه‌اش سر كسری و تاج پرويز است

2010-09-20T16:18:00.006+04:30

Qara qış dünyanı, berbad ederdi,
Dalıca yaz olub, yay olmasaydı.
Qaranlıqda insan, elden gederdi,
Güneş olmasaydı, ay olmasaydı.

Bulud Qaraçorlu(Sehend), "Sazımın Sözü" Eserinnen

قارا قيش دونيانی، برباد ائدردی،
داليجا ياز اولوب، يای اولماسايدی.
قارانليقدا اينسان، الدن گئدردی،
گونش اولماسايدی، آی اولماسايدی.

بولود قره‌چورلو(سهند)، "سازيمين سوزو" اثرينن

ترجمه:
زمستان سياه دنيا را بر باد می‌داد،
اگر پشت سر آن، بهار و تابستان نمی‌آمد.
انسان در تاريكی از دست می‌رفت،
اگر خورشيد و ماه نبود.

هر دم از اين باغ بری می‌رسد

2010-08-08T15:31:00.004+04:30

حتماً صفحه جديد فيلترينگ را ملاحظه كرده‌ايد، همون كه مجهز به ثانيه‌شمار هم شده؛
واقعاً در چه مملكت آزادی زندگی ميكنيم، اصلاً چيزی به آدم تحميل نميشه؛
به قول بعضيا اينجا آزادترين كشور دنياست البته نه برای ما بلكه برای كسايی كه چپاول می‌كنند، تجاوز می‌كنند، می گيرند، می زنند، می برند، می كشند...

مرگ انسانيت

2010-06-14T14:22:00.004+04:30

...

من که از پژمردن يک شاخه گل

از نگاه ساکت يک کودک بيمار

از فغان يک قناری در قفس

از غم يک مرد، در زنجير

حتی قاتلی بر دار!

اشک در چشمان و بغضم در گلوست

وندرين ايام، زهرم در پياله زهر مارم در سبوست

مرگ او را از کجا باور کنم؟

صحبت از پژمردن يک برگ نيست

وای! جنگل را بيابان می‌کنند

دست خون آلود را در پيش چشم خلق پنهان می کنند

هيچ حيوانی به حيوانی نمی‌دارد روا

آنچه اين نامردمان با جان انسان می‌کنند

صحبت از پژمردن يک برگ نيست

فرض کن مرگ قناری در قفس هم مرگ نيست

فرض کن يک شاخه گل هم در جهان هرگز نرست

فرض کن جنگل بيابان بود از روز نخست

در کويری سوت و کور

در ميان مردمی با اين مصيبتها صبور

صحبت از مرگ محبت، مرگ عشق

گفتگو از مرگ انسانيت است..

"فريدون مشيری"

شبگير

2010-05-19T17:22:00.003+04:30

خود نه از اميد رستم نی ز غم
وين ميان خوش دست و پايی می‌زنم؛

من همان مرغم كه پر بگشود و بست
ره ز شب نشناخت، در ظلمت نشست
نه‌ش غم جان است و نه‌ش پروای نام
می‌زند وايی به ظلمت، والسلام.

احمد شاملو، از شعر "شبگير" از مجموعه "باغ آينه"
انتشارات مرواريد، چاپ هفتم 1371

بايست... گريه نكن چشمهای من!

2010-03-10T17:47:00.006+03:30

مرگ فيلها باشكوه است ای فرزند!
به عمق جنگلها كناره‌گيری می‌كنند...
به كجا رفتنم،
و دليل به آخر رسيدنم را ديگر مپرس؛
شايد در قلب خودم دفن می‌شوم...

"يوسوف هايال‌اوغلو"

وعده‌گاه

2010-02-27T10:45:00.003+03:30

از سپيده‌دم ازل، اين روزنه‌ی نور را نگاه داشته‌ام،
پس هراسم نيست از ابليسان روزگار؛
ذره ذره‌ی وجودم مكيده شد
اما ملالی نيست،
تا سياهی ابديت گامی بيش نمانده؛
منتظرت خواهم ماند،
سنگ قبر شكسته‌ی من
وعده‌گاه ما خواهد بود.

زنده‌مانی

2010-02-18T10:02:00.002+03:30

هر روز صبحگاهان، درب تابوت سرد خود را باز می‌كنم تا كسوف خورشيد را به نظاره بنشينم و شامگاهان منتظر دستی هستم تا آن را برای هميشه ببندد؛ آری، زندگی زيباست.

اركان قدرت

2010-02-06T14:07:00.004+03:30

پرده‌برداری كافكا از بنيان‌های روانشناختی‌ای كه ساختار قدرت بر آن استوار است، بر ظاهر نامنظم و رو به زوال قصر پرتو می‌افكند؛ قصری كه كا. را تا به اين حد مأيوس می‌كند. مجموعه‌ی خانه‌های روستايی كه بر تپه‌ی بالای روستا واقع‌اند، ماهيت قدرت را در اين جامعه به خوبی نشان می‌دهند. آن "به اصطلاح" قصر كه مثل كليسای موطن كا. ست، نه تنها يك بنای زمينی است، بلكه عملاً تجسم‌بخش تسليم روستاييان به برداشت ذهنی و درك خود از قدرتی برتر است. درست همان‌طور كه سنگ‌های قصر مشخصاً از خانه‌های روستايی گردآوری شده‌اند، قدرت اعمال شده بر روستاييان از آن مكان برتر نيز قدرتی برگرفته از زندگی خود آنان بوده و با تمكين خود آنان نيز تحكيم می‌يابد.

منبع: "قرانتس كافكا"/ رونالد اسپيرز و بئاتريس سندبرگ؛ ترجمه‌ی بهروز حاجی‌محمدی- تهران، ققنوس، 1380
از فصل مربوط به رمان "قصر"، صفحه‌ی 207

دادگاهی كه همه اصول مسلم عدالت را زير پا می‌گذارد

2010-02-02T11:25:00.006+03:30

(جوزف) كا. كه از اتهامات وارده مطلع نيست نمی‌تواند از خود دفاع كند. او اتهام‌زنندگان خود را نمی‌شناسد، لذا نمی‌تواند از آنان چيزی بپرسد. به علت ناشناخته‌بودن قاضی دادگاه، راهی برای تشخيص بی‌غرضی او وجود ندارد. به اين دليل كه موضوع جنايت لااقل برای خواننده به عنوان نمايند‌ه‌ی مردم مطرح نمی‌شود، ارزيابی "تناسب" يا همخوانی اين كيفر شديد (اعدام) با گناه ارتكابی ميسر نيست. روشن است كه با هيچ يك از تعاريف موجود نمی‌توان شاهد تحقق عدالت بود.
بر اساس ديده‌های كا.، دادگاه نهادی است كه هدفش انقياد تمامی افراد مرتبط با آن، هم خادمان و هم متهمان، در يك موضع تسليم است.

منبع: "قرانتس كافكا"/ رونالد اسپيرز و بئاتريس سندبرگ؛ ترجمه‌ی بهروز حاجی‌محمدی- تهران، ققنوس، 1380
از فصل مربوط به رمان "محاكمه"، صفحات 115، 116 و 145

وجدان

2010-01-30T09:04:00.003+03:30

درجه‌ی الكل بدنم را نمی‌دانم، فكر نمی‌كنم مست كرده باشم اما نمی‌دانم چرا شعار مرگ بر در ذهنم است: مرگ بر اعدام و آمران و عاملان آن، مرگ بر ظالمان و آمران و عاملان ظلم.
شايد جايی همين نزديكی زوجی در حال همخوابگی شهوتناك خود است تا نسل سوخته‌ی ديگری به جامعه عرضه كند، شايد پسری در حال نوشتن نامه‌ی عاشقانه‌ی خود به دوست دخترش است و دختر در انتظار پيامك رمانتيك دوست پسرش و پسری ديگر در فكر شعاری كه فردا بر ديوار خواهد نوشت؛ دانشجويی در خوابگاه در حال شمردن تعداد دخترانی كه با آنها بوده برای هم اتاقی‌هايش و دانشجويی ديگر در حال شمردن ستاره‌هايش در سلول تنگ و انفراديش؛ حتماً حيوانات بيشماری در اين سرمای سوزان در جستجوی اندك غذايی هستند و انسانهای زيادی در جستجوی خوشه‌ی خود و درختان بيشماری در حال ريشه‌كن شدن، و كارتن‌خوابهايی در حسرت همخوابگی با آتش بخاری و ...
شايد بايد شكرگزار باشم كه تنها درد بزرگ من تنهايی است و هنوز می‌توانم خودم و وجدانم را بخوابانم.

...

2010-01-25T09:15:00.000+03:30

هر روز بدتر از ديروز...گا ايران!

نگران

2010-01-16T10:54:00.004+03:30

نگران ذخيره‌ی شرابم هستم
و نگران زلزله‌زده‌های هائيتی،
نگران استبداد شوم وطن
و نگران همه‌ی موجودات بی پناه؛
ذخيره‌ی تنهاييم اما برای سالها كفايت می‌كند.

تقاص

2009-12-29T09:41:00.002+03:30

بدون شك صاحبان ديوصفت قدرت همراه با سگهای هارشان تقاص همه خونهايی كه می‌ريزند، تقاص همه ظلمها، خشونتها و ددمنشيهای خود را دير يا زود خواهند داد؛ سيستم ديكتاتوری محكوم به فنا است و در هيچ كتاب تاريخی، مرگی راحت برای يك ديكتاتور سراغ ندارم...

لعنت

2009-12-16T10:55:00.005+03:30

لعنت بر مردم بی‌فرهنگی كه زير يوغ ظلم و بی‌عدالتی، هر خفت و خواری را قبول كرده و زنده‌مانی فلاكت باری دارند، ولی برای عزاداری كسی كه فكر(!) می كنند سردمدار آزادگی است آسايش و آزادی را از كسانی كه می‌خواهند مثل انسان زندگی كنند سلب می‌نمايند؛ اينان هيچگاه برای بابك و مازيار و هزاران انسان آزاده‌ی واقعی نخواهند گريست؛ لعنت بر همه‌ی آنها باد!

هراس

2009-12-01T15:44:00.001+03:30

هراس آخرين نخ سيگار،
تشويش آخرين پيك مشروب،
شهوت بغل كردن يك فرزند،
و شكست تمام بنيان زندگی؛
ذره ذره مردن هم عالمی دارد...

تلخی

2009-11-24T10:48:00.001+03:30

گیرم كه تلخی الكل را بتوان با آب آلبالو كم كرد، با تلخی زندگی چه می‌توان كرد؟!

آرزو

2009-11-02T17:52:00.003+03:30

مستی و راستی است می‌گویند

گر بپرسند از من آرزویت چیست
می‌گویم:

دوست دارم گاه مرگم
-گر بود دیر یا زود-
باشد اندر همچو فصلی رنگ به رنگ
پای سروی،
تنگ به تنگ؛
اندرون باغ برگهای فرو افتاده‌ی گس
در غروب سحرانگیز پاییزی،
زیر باران
مست و خندان،
همچو پادشاه فصلها اما
دلتنگ،
آزاده و بی‌كس.

تنهايی

2009-10-22T17:42:00.003+03:30

خيلی سخت است كه خدا نباشی اما به اندازۀ او تنها باشی...

اميد

2009-10-07T11:26:00.002+03:30

تنها اميد من به زندگی
مرگ است؛
اما نمی‌دانم تو
با چه اميدی
انسانيت خود را به سخره گرفته‌ای؟
ملالی نيست؛
می‌دانم روزی
سياهچاله‌ای از نور،
پايانی خواهد بود
بر اين
بی‌پايانيها.

نقل قولهايی از گونای تبريزی

2009-10-05T18:26:00.003+03:30

دستگاههای رسمی ، راه نقد و پرسشگری را در (کشوری به نام) ایران بسته اند. پرسشگر سیاسی” برانداز” است ، پرسشگر دینی “مرتد”، پرسشگر تاریخی “تجزیه طلب”
نمی دانم چرا بیشتر آنهایی که ادعای دین دارند و در این ادعا متعرض دیگران هم می شوند، وقتی پای اخلاق به میان می آید کم می آورند. گویا برای رسیدن به اهدافی که فقط برای خودشان مقدس است اجازه دارند تا به قعر رذایل سقوط کنند. بعد، هر جنایتی مباح می شود. به تاریکی جهالت سقوط می کنند، ریا کاری می کنند.
منبع

درد

2009-09-16T11:15:00.002+04:30

خيلی سخت است احساس داشتن دردی به درازنای تاريخ بر گُرده‌هايت؛
درد يك قوم، درد يك ملت؛
درد انسان بودن و انسان ماندن...

پلهای پوسيده

2009-09-12T11:21:00.004+04:30

در مسير رو به تباهی
همه پلهای پشت سرم را شكسته‌ام؛
ملامتم نكن،
همه آنها
پلهای چوبی پوسيده‌ای بيش
نبودند

خوكها

2009-09-07T14:52:00.011+04:30

در فصل دوم و سوم مزرعه حيوانات (Animal Farm) از شاهكارهای جرج اورول (George Orwell) می‌خوانيم كه بعد از انقلابِ حيوانات بر انسانِ صاحبِ مزرعه (آقای جونز)، محصول شير گاوها ناپديد می‌شود؛ پس از مدتی حيوانات مزرعه متوجه می‌شوند كار، كار رهبران انقلاب يعنی خوكها است؛ سپس اين رهبران بيانيه‌ای صادر می‌كنند مبنی بر انحصار محصولات شير و سيب برای خوكها، و برای ابلاغ و توجيه بيانيه برای حيوانات ديگر، نمايندۀ زيرك خود را می‌فرستند؛ اما خواندنی است و همچنين بسيار آشنا سخنان و توجيهات اين نماينده:

"Comrades! You do not imagine, I hope, that we pigs are doing
this in a spirit of selfishness and privilege? Many of us actually dislike milk and apples. I dislike them myself. Our sole object in taking these things is to preserve our health. Milk and apples (this has been proved by Science, comrades) contain substances absolutely necessary to the well-being of a pig. We pigs are brainworkers. The whole management and organisation of this farm depend on us. Day and night we are watching over your welfare. It is for YOUR sake that we drink that milk and eat those apples. Do you know what would happen if we pigs failed in our duty? Jones would come back! Yes, Jones would come back! Surely, comrades, surely there is no one among you who wants to see Jones come back?"

"ياران! (عزيزان من!!) اميدوارم تصور نكنيد ما خوكها اين كار را از روی خودپسندی يا امتياز ويژه‌مان انجام می‌دهيم. بسياری از ما در واقع از شير و سيب خوشمان نمی‌‌آيد. من كه بالشخصه از آنها بدم می‌آيد. تنها هدف ما از خوردن اينها حفظ سلامتيمان است. شير و سيب حاوی موادی است كه برای حفظ سلامتی يك خوك كاملاً ضروری می‌باشد (اين از لحاظ علمی به اثبات رسيده، رفقای عزيز). كار ما خوكها فكری است. تمام كار مديريت و سازماندهی اين مزرعه به ما بستگی دارد. ما شب و روز مراقب آسايش و رفاه شما هستيم. فقط به خاطر شما است كه ما آن شير را می نوشيم و آن سيبها را می خوريم. هيچ می دانيد اگر ما خوكها نتوانيم به وظايفمان عمل كنيم چه خواهد شد؟ جونز(انسان، دشمن) برمی‌گردد! بله، جونز برمی‌گردد! رفقا، به طور حتم كسی بين شما نيست كه خواهان مراجعت جونز باشد."

حال شما به جای شير و سيب، پول و قدرت را در نظر بگيريد و به جای اين خوكها كسانی را بگذاريد كه در طول اين سی سال به ناحق صاحب اين انقلاب و كشور شدند و آنرا در جهت منافع خود و كسب پول و قدرت بيشتر به يغما بردند؛ آنها نيز ملت را از دشمنانی می‌هراسانند كه در نبودشان بر اين مملكت چيره خواهند شد، اما غافلند كه ديگر بر كسی پوشيده نيست دشمن واقعی اين مرز و بوم كسی نيست غير از خودِ وجودِ خوك‌صفتشان.

ملت ناسپاس

2009-09-05T11:04:00.004+04:30

فكر می‌كنم اكثريت ما ملت ايران مردم ناسپاسی هستيم؛ شايد اغراق نباشد اگر بگوييم حيات و بالندگی جسمی بسياری از ما مرهون پيشرفتهای بهداشتی و پزشكی مغرب‌زمين است و صد البته اينگونه است امكانات رفاهی و معيشتی و شغلی كه اينك در اوايل هزارۀ سوم در اختيار ماست. نيازی به مثال زدن نيست، كافی است نگاهی به دور و بر خودمان هر جا كه باشيم بيندازيم. حال شما فقط يك نمونه از اينها را نام ببريد كه منشأ آن اسلام يا حتی ايران باشد؛ با اين اوصاف ما چگونه می‌توانيم يا حتی حق داريم كه فلسفه و علوم انسانی خود را برتر از آنها بدانيم يا نزديكتر به حقيقت بپنداريم.
به نظر من مهم تنها اين نيست كه اين عقيده از زبان عاليترين شخص سياسی كشورمان بيان می‌شود بلكه مهمتر اين است كه چنين عقيده‌ای در وجود اكثر افراد جامعه ما نهادينه شده است، دليلش هم مشی زندگی و اعتقادات آنهاست.
به اعتقاد من اين ناسپاسی بسيار بزرگی است در حق انسانهای فوق‌العاده‌ای كه دشواريهای بسيار و بعضا فوق تصوری در طول زندگيشان متحمل شدند تا نوع انسان در زمانه كنونی به اين حد از پيشرفت در دانش و فن‌آوری (همان تكنولوژی، شايد بزرگترين كاری كه ما توانسته‌ايم انجام دهيم همين معادل‌سازی يا حداكثر كپی‌برداری بوده است!) برسد؛ بديهی است كه فلسفه و علوم انسانی (اعم از علوم اجتماعی، سياسی، روان‌شناسی و ...) آنها هم خارج از اين چارچوب نمی‌باشد.
البته آخر و عاقبت ناسپاسی بر هيچكس پوشيده نيست، پس شايد لازم نباشد زياد به دنبال دلائل مصائب يك ملت ناسپاس بود.

روزگار من

2009-08-31T15:04:00.007+04:30

می‌دانی عزیز روزگارم چه سان می‌گذرد؟

نوای موسیقی درد
چند پیك مشروب
و سیگاری بر لب

تفكر در هستی
تفكر در دنیا
و غم جهان سوم

و فكر آذرآبادگان
فكر ایران
و گورستان پرلاشز

و جاده‌های پر از لاشه
و جنگلهای سر به نیست شده
و سیاهی نفت بر سر سفره‌ها

فكر سگها، خوكها و گوسفندان
فكر انسانها و انسانیت
و مزرعه حیوانات

و وقاحت انسانها
و دوستان بر باد رفته

و عشق می‌ورزم
چون سراسر وجودم لبریز از نفرت است

سهنديه